Ebiraga Omulimu Gwa Enkola za RFID Kiki?

Ebiraga Omulimu Gwa Enkola za RFID Kiki?

 

Ebiraga enkola y’enkola za RFID

 

Ebiraga omulimu gw’enkola ya RFID esomebwa era ewandiikibwa mulimu obusobozi bw’okutereka akabonero ka firikwensi ya leediyo, engeri y’okukola, sipiidi y’okutambuza data, ebanga ly’okusoma/okuwandiika, obusobozi bw’okuzuula obubonero bungi-, firikwensi y’okutambuza firikwensi ya leediyo wakati wa firikwensi ya leediyo ne antenna, okuyungibwa kw’enkola ya RFID, omutwala data, embeera y’embeera, n’okugabira amaanyi. Ku bitongole ebinoonya eby’okugonjoola eby’okufuga okuyingira n’okulondoola eby’obugagga-ebyesigika, .Abagaba ebisumuluzo bya RFIDneabakola ebisumuluzo bya RFID ebya customokuwa tags eziwangaala, ezikola obulungi-ezituukana n'ebisaanyizo by'amakolero-grade.

 

 

Obusobozi bw'okutereka Tags za Radio Frequency

 

Waliwo etteeka ery’omusingi eri enkola ezesigamiziddwa ku kujjukira: obusobozi bw’okutereka bulijjo tebumala. Okugaziya obusobozi bw’okutereka enkola mu butonde kigaziya ekifo ky’okukozesa, era nga kino kyetaagisa obusobozi bw’okutereka obusingawo. Obusobozi bw’okutereka obubonero bwa leediyo frequency zokka obusoma-buli 20B, ate tags ezikola zirina obusobozi bw’okutereka okuva ku 8B okutuuka ku 64KB, ekitegeeza nti mu tags za frequency za leediyo ezisomebwa n’okuwandiikibwa, kimala okutereka empapula eziwerako ez’ebiwandiiko, ezimala okukwata enkalala z’ebintu ne data y’okugezesa, n’okukkiriza okugaziya enkola. Obusobozi bw’okutereka obutambi bwa leediyo frequency okusoma/okuwandiika obutakola buli 48 okutuuka ku 736B, nga bulina engeri nnyingi enkola nnyingi ez’okusoma/okuwandiika ezikola ze zitalina. Mu nkola z’ebitongole nga ebizimbe bya ofiisi n’ebifo we basimbye mmotoka, .LF/HF RFID key fob abagaba ebintu mu bungiokuwa ebyokulonda ebitali bya ssente-nga obusobozi obumala ku ID y'omukozi, obudde bw'okubeerawo, ne data y'okuyingira kw'emmotoka.

 

Voliyumu ya data eya tags za frequency ya leediyo etera okuba okuva ku bytes ntono okutuuka ku bytes enkumi eziwera, naye waliwo okujjako ekimu: 1-bit radio frequency tag, eyeetaaga bit 1 yokka ey’okutereka data. Ekika kya tag kino kisobozesa omusomi okukola okusalawo kw’embeera kuno kubiri: waliwo tag ya frequency ya leediyo mu kifo ky’amasannyalaze oba tewali tag ya frequency ya leediyo mu kifo ky’amasannyalaze. Okwetaaga kuno kumala ddala okutuuka ku mirimu egyangu egy’okulondoola oba okutambuza siginiini. Okuva 1-bit radio frequency tags bwe tezeetaaga chips za buuma, omuwendo gwa radio frequency tag guyinza okufuulibwa omutono ennyo. Olw’ensonga eno, omuwendo omunene ogwa 1-bit radio frequency tags zikozesebwa mu maduuka amanene n’amaduuka g’enkola ezilwanyisa obubbi bw’ebintu. Bw’ofuluma mu dduuka eddene ng’olina ebintu ebitasasuddwa, omusomi ateekeddwa ku kifo we bafuluma asobola okuzuula embeera y’akabonero ka leediyo mu kifo ky’amasannyalaze n’akola alamu ekwatagana. Ku bintu ebisasuliddwa obulungi, akabonero ka leediyo aka 1-bit kaggyibwawo oba kaggyibwawo ku kifo we bagula.

 

Mu nkola za RFID, waliwo embeera bbiri ez’enjawulo ez’okutereka data. Mu mbeera esooka, tag esobola okutereka data ntono nnyo, era ekyuma eky’ebyuma ekiyingizibwamu kyokka kibuuza ebimu ku bikwata ku kintu ekizuuliddwa. Ekika kya data kino kiyitibwa omukono ogw’enjawulo (electronic tags ezirina data ey’ekika kino za buseere nnyo era zirina enkozesa ntono). Mu mbeera endala, tag esobola okutereka amawulire agasingawo aga data, era omusomi asobola okufuna butereevu amawulire okuva mu tag nga tajuliza database ya wakati. Taagi ey’ekika kino ya bbeeyi nnyo naye ng’erina enkola nnyingi. Ekika kya tag kino tekyetaagisa busobozi bwa maanyi mu kukola wakati ng’omukono ogw’enjawulo era kitwala obudde butono okukola. Kati amakampuni mangi galondawo125kHz/13.56MHz RFID ebisumuluzo fob ekkolero obutereevu eby'okugonjoolaokutebenkeza omuwendo n'enkola y'okuteeka mu nkola ku mutendera omunene-.

 

Enkola y’okukola

 

Enkola entongole ez’okukola ez’enkola z’okuzuula frequency ya leediyo zaawulwamu enkola ezijjuvu-duplex n’ekitundu-duplex n’enkola z’okulonda ebiseera-. Mu nkola ezijjuvu-duplex n’ekitundu-duplex, okuddamu kwa tag ya frequency ya leediyo kusindikibwa wansi w’embeera nti omusomi afulumya ekifo ky’amasannyalaze oba amayengo g’amasannyalaze. Bw’ogeraageranya ne siginiini y’omusomi yennyini, siginiini ya leediyo frequency tag eba nnafu nnyo ku antenna efuna, n’olwekyo enkola ezisaanidde ez’okutambuza zirina okutwalibwa okwawula signal ya radio frequency tag ku signal y’omusomi. Mu nkola ez’omugaso, tekinologiya w’okukyusakyusa omugugu oba okukyusakyusa mu kusaasaana emabega okutwalira awamu akozesebwa okutambuza omugugu okuva ku tag ya leediyo frequency okutuuka ku musomi, okutikka data ya leediyo frequency tag ku echo eraga (naddala ku nkola za passive radio frequency tag systems). Enkola zino ezeesigika ez’okukyusakyusa (modulation) zitwalibwa nnyoenterprise-grade RFID abakola ebisumuluzookukakasa nti omulimu gutebenkedde mu mbeera z'okufuga okuyingira kw'ebidduka okwa waggulu-.

Enkola y'okulonda ebiseera-ye ya njawulo. Omusomi buli luvannyuma lwa kiseera asalako ekifo ky’amasannyalaze ekikolebwa firikwensi ya leediyo okumala akaseera katono. Ebiseera bino bimanyibwa akabonero ka leediyo era ne bikozesebwa okutambuza omugugu okuva ku kiwandiiko kya leediyo okutuuka ku musomi. Mu butuufu, eno ngeri ya bulijjo eya rada gy’ekola. Ekizibu ky’enkola y’okulonda ebiseera-kiri nti omusomi bw’asindika mu biseera ebitali bimu, amaanyi agaweebwa ku ttaagi ya frequency ya leediyo gasasika, ekiteekwa okuliyirira nga oteekamu capacitor ey’obuyambi oba bbaatule ey’obuyambi ennene ekimala.

 

 

Sipiidi y’okutambuza data

 

Ku nkola ezisinga ez’okufunira data, sipiidi nsonga nkulu nnyo. Nga enzirukanya y’okufulumya ebintu eby’ennaku zino bwe yeeyongera okukendeera, obudde obwetaagisa okusoma n’okuzza obuggya obubonero bwa leediyo bugenda bukendeera. Enkola za microwave zisobola okukola ku sipiidi ey’amaanyi, naye obuzibu bwa tekinologiya wa microwave yennyini bwongera nnyo ku ssente ezisaasaanyizibwa mu kuzimba enkola za microwave. Sipiidi y’okutambuza data egabanyizibwamu ebika bisatu: sipiidi y’okusoma-yokka, sipiidi y’okusoma/okuwandiika etaliiko kye yeekolera, n’embiro z’okusoma/okuwandiika ezikola. Ku bizimbe by’obusuubuzi ebyetaagisa okukakasa amangu abakozi, .high-speed RFID key fob abagaba ebintu mu bungiokuwa ebigonjoola ebirongooseddwa ebya 13.56MHz ebituuka ku kuzuula sub-second ne mu ssaawa ez'oku ntikko.

 

1) Soma-Sipiidi yokka

Sipiidi y’okutambuza database y’enkola ya RFID okusoma-yokka esinziira ku bintu nga obuwanvu bwa koodi, sipiidi y’okutambuza data eya leediyo frequency tag, ebanga ly’okusoma/okuwandiika, frequency y’omutwala wakati wa radio frequency tag ne antenna, ne tekinologiya w’okukyusakyusa data okutambuza data. Omuwendo gw’okutambuza gwawukana okusinziira ku bika by’ebintu mu nkola entuufu.

2) Sipiidi y’Okusoma/Okuwandiika (Passive Read/Write Speed).

Ensonga ezisalawo sipiidi y’okutambuza data ey’enkola ya RFID ey’okusoma/okuwandiika etaliiko kye bikola bye bimu n’eby’enkola ey’okusoma-yokka, okuggyako nti ng’oggyeeko okulowooza ku kusoma data okuva ku tag ya frequency ya leediyo, okuwandiika data ku tag ya frequency ya leediyo nakyo kiteekwa okulowoozebwako. Sipiidi y’okutambuza ekyukakyuka okusinziira ku bika by’ebintu ebiri mu nkola.

3) Sipiidi y’okusoma/okuwandiika ekola

Ensonga ezisalawo sipiidi y’okutambuza data ey’enkola ya RFID ey’okusoma/okuwandiika ekola ze zimu n’ezo ez’enkola ya RFID ey’okusoma/okuwandiika etaliiko kye kukola. Enjawulo eri nti enkola za passive zeetaaga okucaajinga capacitor ku radio frequency tag okusobola okuwuliziganya. Ekikulu kiri nti sipiidi y’okukola ey’enkola eya bulijjo eya low-frequency read/write eri 100B/s oba 200B/s zokka. Mu ngeri eno, okuva ebikumi n’ebikumi bya bytes za data bwe ziyinza okwetaaga okutambuza mu kifo kimu, obudde bw’okutambuza data buyinza okutwala sekondi eziwerako, ekiyinza okuba ekiwanvu okusinga obudde okukola ekyuma kyonna.

Oba data esobola okuwandiikibwa ku tag ya radio frequency y’ensonga endala eyawula enkola z’okuzuula frequency ya radio. Ku nkola za leediyo ennyangu, data ya leediyo frequency tag esinga kuba nnamba nnyangu, esobola okugattibwa mu kiseera ky’okukola chip era tesobola kukyusibwa muntu yenna. Okwawukana ku ekyo, tags za radio frequency eziwandiikibwa zeetaaga omusomi oba ekyuma eky’enjawulo ekikola pulogulaamu okuwandiika data.

Okuwandiika data ya tags za radio frequency okutwalira awamu kwawulwamu mu ngeri bbiri: okuwandiika okutaliiko nnamba n’okuwandiika okulina ennamba. Mu byokulabirako by’okukozesa ebiriwo kati mu nkola z’eggaali y’omukka, obubonero bwa leediyo z’emmotoka z’emigugu zonna zitwala enkola y’okukola ey’okuwandiika eriko ennamba.

 

Ebanga ly’okusoma/okuwandiika

 

Obuwanvu bw’okusoma/okuwandiika obw’enkola z’okusoma/okuwandiika eziriwo buli sentimita 2.54 okutuuka ku 73.66, ate ebanga ly’okusoma/okuwandiika ery’enkola z’okusoma/okuwandiika nga tukozesa frequency ya 13.56 MHz liyinza okutuuka ku sentimita 243.84. Okutwalira awamu, mu nkola za RFID, okulonda antenna entuufu kiyinza okutuukiriza ebyetaago by'okusoma n'okuwandiika ebanga eddene-.

Ebanga ly’okusoma/okuwandiika erya tags za radio frequency lyawukana nnyo. Ku tags eza buli ngeri, ebanga eryetaagisa gye likoma okuba eddene, tag gyekoma okuba ey’ebbeeyi. RFID eriko ebanga lya milimita ntono esobola okuteekebwa mu tikiti z’empapula ne satifikeeti ez’okusunsula n’okukakasa ku sipiidi eya waggulu-; naye ku mulimu gw’okutambuza ebintu, ebanga lya mmita 3 oba okusingawo litera okwetaagisa, awamu n’obusobozi okuzuula amangu obubonero bungi. Enkola endala zituuka n’okuzuula ku mabanga ga mita ebikumi ebiwerako.

 

 

Obusobozi bw'okuzuula Tag Multi-

 

Olw’okweyongera kw’ebanga ly’okuzuula, mu nkola ey’omugaso, kisoboka obubonero bwa leediyo obuwera okulabika mu kitundu mu kiseera kye kimu, bwe kityo ne kiteeka mu maaso obwetaavu bw’okusoma obubonero obuwera omulundi gumu, nga kino nakyo kikulaakulanye ne kifuuka omuze. Mu kiseera kino, enkola ez’omulembe ez’okuzuula firikwensi za leediyo zitwala ekizibu kino eky’okuzuula obubonero bungi-nga ekintu ekikulu mu nkola eno.

Nga osengeka bulungi obubonero bwa leediyo ne antenna, omusomi asobola okukozesebwa okusoma n’okuwandiika obubonero bwa leediyo bungi. Ng’ekyokulabirako, mu nkola ya posta, obubonero bwa leediyo buteekebwa munda mu nvulopu, olwo enkumi n’enkumi z’ensawo z’ebbaluwa eziriko obubonero ne zitumbibwa. Ensawo ya mail bw’eyita mu antenna ya tunnel, data esobola okusomebwa okuva oba okuwandiikibwa ku tags zonna eza radio frequency mu kiseera kye kimu.

 

Frequency ya Radio Frequency Carrier Wakati wa Radio Frequency Tag ne Antenna

 

Ekintu ekirala ekikulu mu nkola y’okuzuula firikwensi ya leediyo ye firikwensi y’emirimu gy’enkola eno n’obuwanvu bw’okusoma. Frequency y’okukola ekwatagana nnyo n’ebanga ly’okusoma era esalibwawo engeri y’okusaasaana kw’amayengo ga masanyalaze. Okutwalira awamu, frequency y’okukola ey’enkola y’okuzuula frequency ya radio etegeezebwa nga frequency ya signal ya frequency ya radio eweerezeddwa omusomi ng’azuula tag. Ebiseera ebisinga, kiyitibwa frequency y’okutambuza omusomi (load modulation, backscatter). Mu ngeri yonna, amaanyi g’okutambuza ga leediyo frequency tag ga wansi nnyo okusinga ag’omusomi.

 

Nga olonda enkola ya RFID, ekikulu ennyo okulowoozaako ye carrier frequency ekozesebwa okutambuza data wakati wa radio frequency tag ne antenna. Frequency ezisindikibwa abasomi b’enkola y’okuzuula frequency ya radio okusinga zaawulwamu ebitundu bina: frequency eya wansi (30 ku 300 kHz), frequency eya waggulu (3 ku 30 MHz), ultra-high frequency (300 MHz), ne microwave (waggulu wa 2.5 GHz). Okusinziira ku bbanga ly’ebikolwa, firikwensi y’okukola ey’enkola y’okuzuula firikwensi ya leediyo elondebwa mu bbanga erigazi ennyo, nga lirina enkola z’okuyungibwa okw’okuyingiza (0 ku 1 m) n’okuwanvu-ebanga (1 okutuuka ku 10 m).

 

Okuyungibwa kw’Enkola za RFID

 

Ng’ettabi ly’enkola z’okumanya, RFID erina okusobola okugatta tekinologiya ow’obwengula aliwo n’akulaakulana. Ekikulu kiri nti enkola ya RFID esobola okuyungibwa butereevu ku kompyuta ey’obuntu (Personal Computer, PC), programmable logic controller (Programmable Logic Controller, PLC) oba industrial network interface module, bwe kityo ne kikendeeza ku ssente z’okussaako.

RFID ekozesa frequency ya radio okutegeera okuwanyisiganya data wakati w’ekyuma ekitereka ekitambula ne kompyuta oba PLC. Enkola ya RFID eya bulijjo erimu akabonero ka frequency ya leediyo (kwe kugamba, okutereka data), antenna ewuliziganya n’akabonero ka frequency ya leediyo, n’ekifuga ekola ku mpuliziganya wakati wa antenna ne PC (oba PLC) (antenna ne controller bwe bikwatagana, eyitibwa reader).

 

Omutwala Data

 

Okusobola okutereka data, enkola ssatu ze zisinga okukozesebwa: ekijjukizo ekisomebwa-kwokka ekiyinza okusangulwa mu masannyalaze (EEPROM), ekijjukizo ky’okuyingira mu ngeri ey’ekifuulannenge (FRAM), n’ekijjukizo ekiyinza okusangulwa mu ngeri ey’ekifuulannenge (SRAM). Enkola z’okuzuula frequency ya leediyo eza bulijjo okusinga zikozesa amasannyalaze agasazibwamu programmable read-only memory (EEPROM). Naye ekizibu ekiri mu kukozesa EEPROM kiri nti amaanyi agakozesebwa mu nkola y’okuwandiika gali waggulu nnyo, era okutwalira awamu obulamu bw’okuweereza buba 100,000 writes. Gye buvuddeko, abamu ku bakola ebintu nabo bakozesezza ekyuma ekiyitibwa ferroelectric random access memory (FRAM). Bw’ogeraageranya n’ekijjukizo ekisomebwa- kyokka ekiyinza okusazibwamu amasannyalaze, amaanyi g’okuwandiika agakozesebwa mu jjukira ly’okuyingira mu ngeri ey’ekifuulannenge ey’amasannyalaze ga ferroelectric gali 1/100 ate obudde bw’okuwandiika buli 1/1000. Naye, ferroelectric random access memory tekozesebwa nnyo olw’enkola z’okufulumya ezitakuze.

Ku nkola za microwave, static random access memory (SRAM) nayo esobola okukozesebwa, era memory ewandiika data mangu nnyo. Okusobola okutereka data enkalakkalira, bbaatule eyamba yeetaagibwa okusobola okufuna amasannyalaze agataliiko kutaataaganyizibwa.

 

State Mode

 

Ku tags za radio frequency ezisobola okuteekebwa mu pulogulaamu, logic ey’omunda ey’omutwala data erina okufuga emirimu gy’okusoma n’okuwandiika egy’omusomi n’okusaba olukusa okusoma n’okuwandiika. Mu mbeera ennyangu, esobola okumalirizibwa ekyuma kya gavumenti. Nga tukozesa ekyuma ky’embeera, enkola nnyingi enzibu zisobola okumalirizibwa. Naye ekizibu ky’ekyuma kya gavumenti kwe butakyukakyuka mu mirimu gya pulogulaamu esembayo, ekitegeeza nti chip empya yeetaaga okukolebwa. Okuva enkyukakyuka zino bwe zeetaaga okukyusakyusa mu circuit ku chip, ssente ezisaasaanyizibwa mu kuteeka mu nkola enkyukakyuka mu dizayini nnyingi.

Okukozesa microprocessors kulongoosezza nnyo embeera eno. Mu kiseera ky’okukola chip, database y’okuddukanya enkola eyingizibwa mu microprocessor nga masiki egatta, era ssente zino ez’okukyusa ziba ntono. Okugatta ku ekyo, waliwo tags za radio frequency ezitereka data nga zikozesa ebikolwa eby’enjawulo eby’omubiri, omuli read-only surface acoustic wave radio frequency tags ne 1-bit radio frequency tags ezitera okuziyizibwa era nga tezitera kuddamu kukola.

 

 

Okugaba Amasoboza

 

Ekintu ekikulu mu nkola y’okuzuula firikwensi ya leediyo ge masannyalaze agava mu kiwandiiko kya leediyo. Taagi za firikwensi ya leediyo ezitakola tezirina masannyalaze gazo, kale amasoboza ageetaagisa okukola kwa firikwensi ya leediyo ezitakola galina okufunibwa okuva mu kifo ky’amasannyalaze ekifulumizibwa omusomi. Okwawukana ku ekyo, active radio frequency tags zirimu bbaatule eziwa amaanyi gonna oba ekitundu ku nkola ya microchip.